Mātaio 3.1-12, Âmui-tahi-raa o te ao i te Metia, niuhia i nià i te fāriiraa.

 

Tāpati 7 no Tema/Titema 2025.

ÔROÀ TIAÌRAA PITI

Âmui-tahi-raa o te ao i te Metia, niuhia i nià i te fāriiraa.

Mau Taiòraa.

Taramo 72, Te tiàraa arii o te Metia i te ao atoà nei e te parau-tià.

E pure i te Atua ia haamaitaì i te arii

1 Taramo. Na Toromona. A hō mai na, e te Atua, i te mau parau au na òe ra na te arii, e te parau-tià na òe ra na te tamaiti a te arii.

2 E haavā ò ia i to mau taata mā te parau-tià, e to òe ra mau taata haèhaa mā te parau au.

3 E hōpoi mai te mau mouà i te hau i te mau taata, e te mau âivi hoì mā te parau-tià.

4 Na na e faaāu i te parau i te haèhaa io te mau taata ra ; e te tamarii a tei àti i te veve ra, na na e faaora ; e e haavī ôfatifati roa ò ia i tei hāmani ìno ra.

5 E mataù rātou ia òe mai te mahana e te mārama e vai nei i te mau uì atoà ra.

6 E riro ò ia mai te ua i nià i te àihere motu âpī ra, e mai te tuāua e faararirari i te fenua nei.

7 I to na ra tau e tupu roa ai te parau-tià, e rahi roa hoì te hau, òi vai aè te mārama.

8 E riro ò ia ei arii mai te tahi miti e tae noa atu i te tahi miti, e mai te pape ra e tae noa atu i te hopeà o te fenua.

9 To te mētēpara ra, e piò ia i raro ia na, mitimiti to na mau ènemi i te vari.

10 E àufau mai te mau arii no Taretita e to te mau fenua rii i te taoà : te mau arii o Tehepa e to Tepa tē hōpoi mai i te ō.

11 E hope roa te mau arii i te tāhopu i mua ia na, e hope roa te mau fenua i te auraro ia na.

12 O tei veve ra e ua tiàoro mai ra, na na ia e faaora, e tei àti ra e àita o na e tāuturu.

13 E faaherehere ò ia i tei paruparu ra e tei veve, e faaora hoì ò ia i te feiä taoà òre ra ;

14 e faaora ò ia ia rātou i te haavare e te rave ìno ra, e to rātou toto e riro ei mea taoà na na.

15 E tià ò ia i te oraraa. E hōroàhia mai te àuro o Tehepa ra na na. E pure tāmau hoì te taata ia na, e haamaitaì hoì rātou ia na, àita e mahana e tuua.

16 E riro hoì e māa tītona tei te fenua i nià i te tūpuaì o te mau mouà ra, e tei tupu ra, e àhehe ia mai te mau rāau e tupu i Repanona ra ; e ruperupe to te òire ra mai te rāau o te fenua nei.

17 E vai ā to na iòa e a muri noa atu. E vai ā to na iòa mai te mahana ra. E maitaì te taata atoà ia na, e e hope te mau fētii atoà o te fenua nei i te haamaitaì ia na.

18 Ia haamaitaìhia te Atua, te Atua o Ìteraèra, o Iehova, ò ia anaè ra tei rave i te mau mea taa ê ra.

19 Ia haamaitaìhia hoì to na iòa hanahana e a muri noa atu. Ia faaîhia hoì te mau fenua atoà i to na hanahana. Âmene ! E Âmene !

20 Te mau pure a te tamaiti a Iete ra a Tāvita, ua hope ia.

Heuraa Manaò.

O te tahi Taramo faahiahia mau teie mea tià ia haamatahia na te Ìrava 11, E hope roa te mau arii i te tāhopu i mua ia na, e hope roa te mau fenua i te auraro ia na. Òia hoì, E piò te mau arii atoà ia na, e haamori te mau fenua atoà ia na. Te tumu parau mātamua teie, o te tiàraa arii o te Mesia, e te ao atoà nei, niuhia i nià i te parau-tià, te hau, e te parururaa i te feiā veve.

Te tahi tuatapaparaa i te Taramo 72.

1. Te mau parau turu

 Ua parauhia e na Toromona teie taramo aore ra ua pāpaìhia no te faahanahanaraa ia na, tera rā, ua hau atu te reira i te faanahoraa o te àamu : te faaìte ra ò ia i te arii maitaì roa, te hoê hohoà no te Metia.

Te piti teie o te tuhaa o te mau puta Taramo 51 e tae i te 72, ma te tāpaò i te hoê tāuiraa i rotopū ia Tavita e tae noa atu i to na ruhiruhiāraa.

2. Faanahoraa Te mau ìrava 1 e tae i te 11 :

Te pure no te hoê arii parau-tià. Ua anihia i te Atua ia horoà i te arii i te àravihi no te haavā ma te tià, no te paruru i te feia veve, e no te hopoi mai i te hau.

Ìrava 12 e tae i te 17 : Faataaraa no te faatereraa a te metia : faaoraraa tei haavīhia, ruperupe, no te ao atoà o te pātireia.

Ìrava 18 e tae i te 20 : Te tuatapaparaa hopeà, te haamaitaìraa a te Atua, e te faaotiraa o te haaputuraa.

3. Irava tumu te ìrava 11ia : E hope roa te mau arii i te tāhopu i mua ia na, e hope roa te mau fenua i te auraro ia na. Òia hoì, ia piò mai te mau arii atoà ia na, ia haamori te mau fenua atoà ia na ». Te faaìte ra teie ìrava i te huru o te faatereraa a te metia i roto i te ao atoà nei. Te faaìte ra te reira i te hoê tiàraa arii o te hau atu ia Ìteraèra, ma te faahohoà i te fāriiraa i te Metia te mau nūnaa atoà.

4. Mau parau tumu.  

Te tiàraa arii o te Metia na te ao atoà nei e te parau-tià.

Ua faataahia te arii mai te hoê pāruru no te feia veve e te haavīhia (ìrava 2, 4, 12 e tae i te 14).

E hopoi mai ta na faatereraa i te parau tià e te hau (ìrava 3 e te 7).

Ua faaāuhia ò ia i te ua maitaì o te faahotu i te fenua (ìrava 6).

Ua tae roa to Na mana i te mau hopeà o te fenua nei (ìrava 8 e tae i te 11).

No reira, ua riro teie taramo èi pure e èi tōhu : te ani nei ò ia i te Atua ia haamaitaì i te arii o te fenua nei, te faaìte atoà ra rā ò ia i te faatereraa tià roa a te Metia.

5. No Ìteraèra : te tiàturiraa i te hoê arii parau-tià, te hoê taata haapāpū i te hau.

No te Marū Metia : te tiaìraa i te Metia, te arii tāvini o te ao nei, o te faahohoà nei i te parau tià a te Atua e te faatiàmāraa i te feiā haavīhia.

No te Papa Haamori : e taramo teie e haamanaò ra i te mau arii e haere mai e pūpū i te mau ō na te Metia.

Tītauraa :

Ua riro te Taramo 72 èi pure arii o te riro mai èi ôrama no nià i te Metia. Te faaìte nei te ìrava 11 i te tiàraa o te faatereraa a te arii tāvini. Te tahi parau tumu, o te parau-tià ia e te hau no nià i te Metia, ma te haapaò taa ê i te feiā veve e te feia haavīhia. Te faatuàti ra teie taramo i te tiàraa arii o Tavita i te tiàturiraa o te hoê faatereraa a te Atua na te ao atoa nei o te tumu atoà ia i roto i teie tiaìraa piti.

Itaia 11.1-10, Tiaturiraa i te Mesia te hau no te ao atoà nei.

Âmaa no roto i te Tumu no Iete. Te hoê Tāvita âpī

1 E tupu te hoê ohi no roto i te tumu ra o Iete ; e riro te hoê aveave no roto i to na aa i te hotu rahi.

2 E vai ā te vārua o Iehova i nià ia na ; te vārua o te paari e no te ìte ; te vārua faaaò e no te pūai ; te vārua no te ìte, e no te mataù ia Iehova ;

3 e rahi hoì to na ìte i te mataù ia Iehova ; e òre hoì ta na parau e faaāuhia i tei ìteā e tana mata ; e òre hoì ò ia e aò i ta to na tarià i faaroo ra ;

4 haavā rā ò ia i te taata rii mā te parau tià ra ; e tuu hoì ò ia i te parau-au i te feiā māmahu o te fenua nei : e tāìri ò ia i te fenua nei i te papaì ra o ta na vaha ; e pohe te paieti-òre ia na i te mataì o to na vaha.

5 E te parau tià ra, o te tātua ia o ta na tāuupu ; e te parau mau ra, o te ruuruu ia o ta na ôpū.

E ora âmui te ruto e te māmoe

6 E reira te ruto e pārahi atoà ai rāua o te ârēnio ; e te nēmera e te pinia māmoe, e âpiti atoà ia i te taòtoraa ; e te fanauà puaatoro, e te riona âpī, e te puaatoro haaporia ra, hoê ā âmuiraa mai, e na te hoê tamaiti iti e ārataì.

7 Te puaatoro âpī ra, e te tāpa maiaa ra, hoê ā ia àmuraa, e hoê ā taòtoraa to te fanauà. E àmu hoì te riona i te àihere mai te puaatoro atoà ra.

8 E haùti noa hoì te tamarii àiū i te âpoo o te âtepi, e te tamaiti no maìri aè te ū ra, e tuu ia i te rima i nià i te pūpūniraaa o te tefo ra.

9 E òre rātou e haùti, e òre e rave ìno, i to ù atoà nei mouà moà, te nā reira mai ra Iehova ; e î hoì te fenua i te ìte ia Iehova, mai te vairaa miti e î i te miti ra.

Te hoìraa o te feiā hōpoi-tītī-hia no Ìteraèra

10 E ia tae i taua mahana ra, e ìteā mai ai te hoê no te tumu ra o Iete, e tià i nià èi reva no te taata, e ìmi hoì te mau fenua atoà ia na ; e maitaì māite to na faaearaa.

Heuraa Manaò.

Ua riro te Ìtaia pene 11 i te mau ìrava 1 e tae i te 10 èi tuhaa no te mau parau no nià i te Metia. I muri aè i to na faahaparaa i te parau-tià òre e te faaāraraa i te haavāraa, ua ìriti te perofeta i te hoê hiòraa no te tiàturiraa : te hoê ànanahi tei tāpaòhia e te parau-tià, te hau, e te faahau o te ao atoa nei.

Te ìrava 1 o te tahi ia tumu no teie pene parau : 1 E tupu te hoê ohi no roto i te tumu ra o Iete ; e riro te hoê aveave no roto i to na aa i te hotu rahi. Òia hoì, E tupu mai te hoê ohi mai roto mai i te tumu o Iete ; mai roto mai i to na mau aa e hotu mai ai te hoê àmaa ». No te aha teie ìrava i riro ai èi mea faufaa, te faaìte ra te reira i te hohoà o te Metia mai te hoê tumu rāau âpī e matara mai mai roto mai i te hoê tumu rāau e au ra e ua pohe.

O Iete te metua tane o Tavita : te faaìte nei te pāpaìraa i te huaai o Tavita, te taata e amo i te faaâpīraa.

Te toeà o te ìrava e ìtehia te paari o te vārua, faatereraa i te parau-tià, faatupu hau i roto i te ao nei mai roto mai ia i teie fafauraa mātamua.

Te tahi parau tumu, o te tiàturiraa ia no nià i te Metia e te hau o te ao nei.

Te Metia a Tavita : e arii haèhaa tei î rā i te Vārua Atua.

Te parau tià e te parau mau : e haavā ò ia èiaha na roto i te hohoà, na roto rā i te parau mau.

Te hau o te ao nei : te ora âmui nei te mau puaa ènemi, ei faahohoàraa no te hoê rāhuraa tei faahauhia.

Te huru o te ao nei : e fāriu te mau nūnaa i nià ia Na, te hoê tāpaò no te faaoraraa e pūpūhia i te taatoàraa.

Faanahoraa.

Ìrava 1 – Hohoà o te rāau tupu : fanau-faahou-raa → tāmau noa i te reni a Tavita.

Ìrava 2 e te 3 – Hitu horoà a te Vārua, paari, māramarama, aòraa, puai, ìte, mataù i te Fatu → îraa pae vārua.

Ìrava 4 e tae i te 5 – Te parau-tià vaamataèinaa : parururaa i te feia veve e te haavīhia, faahaparaa i te feia ìino.

Te mau ìrava 6 e tae i te 9 – Te ôrama o te parataito : te au-maite-raa i rotopū i te puaa taehae e te mau puaa rata, te parururaa i te tamarii → te faahoì-faahou-raa mai i te rāhu.

Ìrava 10 – Te Ao nei : ua riro te oho a Iete èi tāpaò no te mau nūnaa, te haaputuputuraa → te mau taata e te mātararaa i te ao atoa nei.

Te auraa i te pae faaroo e te tāipe Metia : faaāraraa no nià i te Metia i roto i te parau marū metia.

Te aru e te reva o te ao nei : te faaāuraa i te mau mea atoà i rāhuhia.

Papa Haamori : e ārataì i te haamoriraa i roto i te tau no te tau no te faaâpīraa i te ao atoà.

Pehepehe : te faaìte nei te mau hohoà o te mau rāau tupu e te mau puaa i te hoê tiàturiraa pāpū e te ìte-pāpū-hia.

Èi tītauraa : Irava 1 tei faatumuhia E tupu te hoê ohi no roto i te tumu ra o Iete ; e riro te hoê aveave no roto i to na aa i te hotu rahi. Òia hoì, E tupu mai te hoê ohi no roto mai i te tumu o Iete.

Te tahi tumu parau : Te tiàturiraa metia o te hoê faatereraa parau-tià e te hau i roto i te ao nei, i reira te rāhu e faafaīte ai e haaputuputuhia ai te mau nūnaa.

Rōma15, 4-9, Te fāriiraa te tahi i te tahi i roto i te Mesia.

4 Te mau parau atoà hoì i pāpaìhia i mūtaa iho ra, i pāpaìhia ia ia ìte tātou ; ia noaa to tātou tiaìraa, i te faaòromaì e te māhanahana o te parau i pāpaìhia ra.

5 E i teie nei, ò ia haafāito mai te Atua no na te faaòromaì e te māhanahana i to òutou âau, òutou òutou iho, ia au i te hinaaro o te Metia ra o Ietu.

6 Ia haamaitaì òutou i te Atua, i te Metua o to tātou Fatu ra o Ietu Metia, mā te âau hoê, e te vaha hoê.

Te Metia, te tāvini no te tāatoà

7 E i teie nei, e fārii òutou ia òutou iho mai te Metia i fārii mai ia tātou nei ra, ia maitaì te Atua.

8 Teie ta ù parau, e tiàtono Ietu Metia no te peritome ia ìteā te parau-mau a te Atua, e ia tupu te parau i parauhia mai i te feiā tupuna ra.

Heuraa Manaò.

Te faaitoito ra o Paulo i te feia faaroo ia faaòromaì, ia hoê, e ia fārii te tahi i te tahi, ma te faaìte e ua haere mai te Metia no te tāvini i te mau àti Iuta e te mau Ètene, ma te faatupu i te mau parau tapu e ma te faaìte i te aroha o te Atua.

Te ìrava 7 o te tahi ia ìrava e tià ia faarirohia èi tumu no teie pene parau : 7 E i teie nei, e fārii òutou ia òutou iho mai te Metia i fārii mai ia tātou nei ra, ia maitaì te Atua. Òia hoì, E teie nei, e fārii pōpou òutou te tahi i te tahi, mai ta te Metia i fārii mai ia òutou, èi hanahana no te Atua. Te pii nei teie ìrava no te hoêraa e no te fāriiraa i te tahi e te tahi, niuhia i nià i te hiòraa i te Metia. Òia hoì, Te hoêraa i roto i te taa-ê-raa, niuhia i nià i te tiàturiraa e te fāriiraa i te tahi e te tahi i roto i te Mesia.

Te faaìte ra o Pauro e : Te faaàmu nei te mau pāpaìraa moà i te tiàturiraa e te tāpeà-maite-raa (ìrava 4).

O te Atua te tumu no te faaòromaì e te tāmahanahanaraa, o te ārataì atu i te hoêraa (ìrava 5 e te 6).

Ua haere mai te Metia no te faatupu i te mau fafauraa i ravehia e te mau àti Iuta e no te ìriti i te aroha i te mau Ètene (ìrava 8 e te 9).

Na te fāriiraa i te tahi e te tahi e faahanahana i te Atua e e faaìte mai i ta Na faanahoraa no te ao atoà.

Tuatapaparaa :

1. Te òhipa a te mau pāpaìraa moà (ìrava 4). Ua horoàhia mai te mau pāpaìraa moà no te haapii. E faatupu te reira i te tuutuu òre e te faaitoitoraa, o te ārataì i te tiàturiraa. Te faatuàti ra o Pauro i te taiòraa Pîpîria i te oraraa nūnaa : te turu ra te Parau i roto i te mau tāmataraa.

2. Te Atua, te tumu no te faaòromaì e te âmuiraa (ìrava 5 e te 6 Ua piihia te Atua " te Atua no te faaòromaì e te faaitoitoraa ". Te âmuiraa o te feiā tiàturi, tei nià ia i te hoê noa reo : te faahanahanaraa i te Atua ma te âau hoê e te vaha hoê. È ère te hoêraa i te âmuiraa, o te au maite rā i roto i te taa-ê-raa.

3. Fāriiraa te tahi i te tahi (ìrava 7).

O te Mesia te hiòraa : ua fārii pōpou ò ia i te mau taata atoà, te àti Iuta e te mau Ètene. E riro mai te fāriiraa te tahi i te tahi èi òhipa no te faaroo e no te ârueraa.

Teie te tumu o te ìrava : e mea tià i te nūnaa ia faaìte i te fāriiraa a te Atua.

4. Te Metia, te tupuraa o te mau fafauraa (ìrava 8 e te 9).

No te mau àti Iuta : te haapāpū nei ò ia i te mau fafauraa i ravehia e te mau pātereareha.

No te mau Ètene : te faaìte nei ò ia i te aroha o te Atua.

E faaoraraa na te ao atoa nei, e te hoêraa o te Ètārētia o te tāpaò ia no teie huru o te ao nei.

Te âanoraa Pae vārua : e faaàmu te Parau i te tiàturiraa e te faaòromaì. Te fāriiraa i te tahi e te tahi, o te hoê ia ìteraa pāpū no te ora o te Èvaneria.

Tāviniraa : Ua haere mai te Metia no te mau taata atoà, ma te ìriti i te mau parururaa.

Te tītau nei te ìrava tumu 7 E i teie nei, e fārii òutou ia òutou iho mai te Metia i fārii mai ia tātou nei ra, ia maitaì te Atua. Te tahi tumu parau : Te hoêraa e te fāriiraa te tahi i te tahi i roto i te Metia, niuhia i nià i te tiàturiraa tei horoàhia mai e te mau Pāpaìraa Moà e te aroha nui o te Atua.

Mātaio 3.1-12, A faaineine i te fāriiraa i te Mesia.

Ioane Pāpetito

(Mār 1.2-6 ; Rt Èv 3.1-6; Ioa 1.19-23).

1 E i te reira ra ànotau, ua haere mai ra Ioane Pāpetito, i te poro haereà èi te mētēpara i Iutea ra :

2 i te nā ôraa e : E tātarahapa òutou, te fātata mai nei hoì te pātireia o te ao.

3 Ò ia hoì teie o tei parauhia mai e te perofeta ra e Ìtaia, a nā ô mai ai ra e : E reo no te hoê i te tiàororaa i te mētēpara : E haamaitaì òutou i te èà o te Fatu, e faatītīàifaro i to na haereà.

4 Huruhuru tāmera to Ioane àhu, i tātuahia to na tāuupu i te ìri puaa. E àtarite e te meri o te fenua àihere, ta na māa.

5 Haere atu ra to Ierutarēma ia na ra, e to Iutea atoà, e te fenua atoà i te pae Ioritāna ra,

6 te pāpetitohia iho ra e ana i Ioritāna mā te fāì i ta rātou hara.

Te poroì a Ioane Pāpetito

(Rt Èv 3.7-9)

7 Ia hiò atu ra rā ò ia i te mau Fāritea e rave rahi, e te mau tātutea i te haereraa mai ia na ra ia pāpetitohia, ua parau atu ra ò ia ia rātou : E te mau fanauà èhitena e ! Na vai i faaāra ia òutou e, e maùe ê atu i te pohe e fātata mai nei ?

8 A tuu mai na i te parau e au i te tātarahapa ;

9 èiaha e manaò i roto ia òutou iho e : E metua to mātou, o Àperahama ! E parau atu vau ia òutou, e tià i te Atua ia faatupu i te tamarii na Àperahama no roto i teie nei mau òfaì.

10 Te vai nei hoì te ôpahi i te tumu rāau i teie nei ā, e e te mau rāau atoà aore i hotu mai i te huero maitaì ra, e tāpūhia ia, e e hurihia i roto i te auahi.

O tē haere mai

(Mār 1.7-8 ; Rt Èv 3.15-17 ; Ioa 1.24-28)

11 O vau nei, te pāpetito nei ia ia òutou i te pape ia tātarahapa òutou, ò ia rā o tē haere mai i muri iho ia ù nei, e mana rahi to na i to ù, e òre au e au ia hōpoi i to na tāmaa. E pāpetito ia ò ia ia òutou i te Vārua Maitaì e te auahi.

12 Tei to na rima ta na tāhiri, e tāmā māite ò ia i ta na papaìraa, e haaputu ò ia i ta na tītona i roto i te vairaa tītona, âreà te ota e tūtuì ò ia i te reira i te auahi pohe òre.

Heuraa Manaò.

No te piti o te tāpati no te Tiaìraa, te Èvaneria i haapaòhia te Mātaio pene 3 i te mau ìrava 1 e tae i te 12, o te faaìte ra i te pororaa a Ioane Pāpetito.

Te tahi ìrava faufaa tei te ìrava 2 ia, 2 i te nā ôraa e : E tātarahapa òutou, te fātata mai nei hoì te pātireia o te ao. Òia hoì, A tātarahapa, ua fatata hoì te pātireia o te ao ". Teie nei ìrava e piiraa rū na Ioane Pāpetito : te faafāriuraa èi faaineineraa no te fāriiraa i te Metia.

Te parau tumu : Te tāmāraa e te faaineineraa i te taeraa mai o te Fatu.

Te faaìte ra o Ioane e, è ère te Tiaìraa i te hoê noa tiaìraa ma te faaea noa, e taime rā no te tāmāraa, te māìtiraa e te tāuiraa.

Faanahoraa :

1. Te mau parau turu, Te fā a Ioane Pāpetito i roto i te mētepara, te hoê ia tōhu e haamanaò ra ia Ìtaia, a nā ô mai ai ra e : E reo no te hoê i te tiàororaa i te mētēpara : E haamaitaì òutou i te èà o te Fatu, e faatītīàifaro i to na haereà. Te haapāpū nei to na ahu huruhuru tāmera e ta na maa vivi e te meri ôviri i to na huru ètaèta e ta na òhipa no te âmahamaha. E faaineine ò ia i te taata ia fārii i te Metia na roto i te pāpetitoraa no te tātarahapa.

2. Poroì mātamua Piiraa no te faafāriuraa : Àita o Ioane e poro nei i te hoê tāuiraa noa, te hoê rā tāuiraa rahi o te oraraa.

Te rū no tau mure òre : Ua fatata te pātireia o te ao ra → e riro mai te tiaìraa metia èi òhipa mau.

Faahaparaa i te mau turu a te mau haapaòraa hape : Te faahapa ra o Ioane i te mau Fāritea e te mau Tātutea o te tiàturi ra e o Aperahama to rātou metua ma te òre e tāui i te faaroo.

Faaāraraa no te haavāraa : Te faaìte ra te mau hohoà o te toì i te aa o te tumu raau e te auahi e àma ra i te ota i te faufaa rahi o te piiraa.

3. Te faito o te Metia

Ua ìte o Ioane e, o ò ia anaè te taata na mua : O tei haere mai i muri mai ia ù nei, e mana rahi ia ia ù. E faaineineraa te pāpetitoraa a Ioane, areà te Metia ra, e pāpetito ia ò ia i te Vārua Moà e te auahi, òia hoì, te hoê tāuiraa i roto e te hopeà.

4. Te aniraa no te Tiaìraa o te hoê ia taime no te tāmāraa i te taata iho e i roto i te nūnaa. Te ani manihini nei te reira ia tātou ia tāmā i ta tātou mau tiaìraa : èiaha noa ia tiaì i te Fānauraa èi mahana faafaaearaa, ia fārii rā i te Metia i roto i to tātou oraraa. Te tītau nei te mau pāpaìraa i te parau mau i te pae vārua : èiaha ia mauruūru noa i te mau ôroà e aore rā, i te riroraa èi taata, ia ora rā i te hoê faaroo ora e te tāui.

Te haapiiraa a te ìrava tumu, 2 i te nā ôraa e : E tātarahapa òutou, te fātata mai nei hoì te pātireia o te ao. Òia hoì, E tātarahapa, te fatata mai nei hoì te pātireia o te ora. Te tahi Parau tumu : Te tāmāraa e te faaineineraa na roto no te taeraa mai o te Fatu.

Haapiiraa no te Tiaìraa : E tītau te tiaìraa i te Metia i te hoê âau âpī, te hoê oraraa tāui, e te āraraa i te mau manaò hape i te pae faaroo e aore rā, i te pae vaamataèinaa.

Te faaìte nei teie mau ìrava i te piiraa ûàna a Ioane Pāpetito ia tātarahapa mau : te faahapa nei o Ioane ia rātou i te haavare i te pae faaroo, te haamanaò nei o Ioane ia rātou e, èita e nāvaì te riroraa èi huaai na Âperahāma mai te mea e, àita e òhipa parau-tià, e te faaìte nei o Ioane ia rātou i te haavāraa a te Atua e fatata mai ra.

E ìtehia teie mau parau i roto i te Mātaio pene 3 i te mau ìrava 7 e tae i te 12, i reira Ioane Pāpetito e aò ai i te mau Fāritea e te mau Tātutea tei haere mai e hiò i te òhipa e tupu ra i te tāhora pāpe no Ioritāna, i te parau no te pāpetitoraa tātarahapa na roto i te pāpe. Te faaòhipa nei ò Ia i te mau hohoà puai no te faaàueue i te mau manaò e no te faaineine no te taeraa mai o te Metia. Teie taua mau hohoà ra :

-E te mau fanauà èhitena e.

-E tià i te Atua ia faatupu i te tamarii na Àperahama no roto i teie nei mau òfaì.

-Te vai nei hoì te ôpahi i te aa o te tumu rāau

- E òre au e au ia hōpoi i to na tāmaa

-Tei to na rima ta na tāhiri

« Te mau ôfī taèro » Te faahapa ra o Ioane i te mau faatere faaroo e au ra e mea paieti aè ratou, tera rā, ua viivii to rātou âau. E haamanaò ra teie hohoà o te ôfī i te paari, te àti, e te hoê tuàtiraa i te ôfī i roto i te Tēnete, te hoê tāpaò no te ìno.

Te haapāpū ra te reira e àita èi tāvini mau no te nūnaa o te Atua i tāaihia i te tiàraa faaroo aore ra i te ôpu fetii, i nià rā i te hoê oraraa tei tāui, tei tāmāhia.

« E tià i te Atua ia faatià i te tamarii na Âperahāma na roto i teie mau ôfaì ».

Ua faatiàtià te feiā e faaroo e e huaai rātou na Âperahāma, ma te manaò e e paruru te reira ia rātou i te haavāraa. Te haamanaò ra o Ioane e, e tià ta te Atua e hāmani i te hoê nūnaa haapaò maitaì mai roto mai i te mea o teie nei ao mai te ôfaì. Te faaìte ra te reira i te ìritiraa o te faaoraraa i te mau nūnaa e te hopeà o te mau haamaitaìraa atoà tei niuhia i nià noa i te tuatapaparaa i te mau tupuna.

« Ua tuuhia te toì/te ôpahi i te aa o te mau tumu rāau ». Te faaìte ra teie hohoà o te toì/te ôpahi i te aa e ua fatata roa te haavāraa. Te mau rāau atoà aore e hotu maitaì òia hoì, te ora parau-tià e te tātarahapa e tāpūhia ia e e hurihia i roto i te auahi.

E faaāraraa teie : e tià i te faaroo ia hurihia i roto i te mau òhipa ìte-mata-hia.

« È ère au i te mea tià ia amo i to na tiaa » Tītau manihinihia ra tātou e te haamanaò mai nei teie ìrava ia tātou e, te huru mau i mua i te Atua, o te haèhaa ia, e ua riro te tāviniraa i te Metia èi haamaitaìraa, noa atu te mau òhipa ôhie roa. Te auraa ra o te parauraa e, " È ère au i te mea tià ia amo i to na tiaa " òia hoì : " Aore au i au i te tāviniraa haèhaa roa aè i mua i te aro o tei haere mai i muri mai ia ù, no te mea e rahi aè to na Mana ia ù ".

« Te vai ra ta na tāhiri i roto i te rima, e tāmā ò ia i ta na vahi papaìraa ".

Te tāhiri, o te mauhaa ia o te faataa ê i te huero e te ota i te taime papaìraa.

Ua faaite o Ioane e, ta na òhipa o te faaineineraa ia, tera rā, o Iesu anaè te faatupu i te faaoraraa.

I ô nei, te faahohoà ra te reira i te faataaraa ta te Metia e rave : e tāpeàhia te feia faaroo te tītona ia, âreà te feiā haavarevare te ota ia, e faaruèhia ia.

Ìrava 11 vm, O vau nei, e hinere teie no te ùputa no te ôroà tāmaraa, te pāpetito nei au ia òe i te pāpe ôroà no te tāmāraa rapae, no te faaineineraa i te haereraa mai te Metia, i roto i te tau no te Tiaìraa, e to Na hoìraa mai. Na te Metia ra e pāpetito ia tātou i te Vārua Moà e te auahi, e tāmāraa roto teie, te aroha o te Atua, te haavāraa e te tāmāraa. Ua faaìte ra o Ioane e, ta na òhipa o te faaineineraa ia, tera rā, o Ietu anaè te faatupu i te faaoraraa.

Ua riro teie mau irava èi faaāraraa no nià i te ino òre a te haapaòraa hape e èi piiraa ia faatupu i te mau hotu e au i te tātarahapa. Te faaìte nei o Ioane Pāpetito e, e haere mai te Metia no te haavā, no te tāmā e no te haamau i te hoê nūnaa âpī, èiaha i nià i te huaai o te tino nei, i nià rā i te haapaò maitaì i te Atua.

Heuraa Ìrava.

Taramo 72, 11 E hope roa te mau arii i te tāhopu i mua ia na, e hope roa te mau fenua i te auraro ia na.

Ìtaia 11, 1 E tupu te hoê ohi no roto i te tumu ra o Iete ; e riro te hoê aveave no roto i to na aa i te hotu rahi.

Rōma 15, 7 E i teie nei, e fārii òutou ia òutou iho mai te Metia i fārii mai ia tātou nei ra, ia maitaì te Atua.

Mātaio 3, 2 i te nā ôraa e : E tātarahapa òutou, te fātata mai nei hoì te pātireia o te ao.

Faaitoitoraa.

Noa atu e no roto mai teie mau ìrava i te mau huru tupuraa taa ê taramo arii, parau tōhu no nià i te Metia, aòraa âpotetoro, pororaa a Ioane Pāpetito, te tuàti nei rātou i roto i te hoê ā faanahoraa.

Faaiteraa no nià i te Metia : Te faataa ra o Ìtaia e te Taramo i te tiaìraa i te hoê arii parau-tià no te ao atoà.

Te fāriuraa : Te haamatara ra o Mātaio e o Pauro i te haerea hohonu e tītauhia ra e te tātarahapa e te fāriiraa ia vētahi ê.

Te huru o te ao nei : te faatereraa a te Metia i te mau ôtià, ma te âmui i te mau nūnaa e te mau nūnaa atoà i roto i te hoê ā tiàturiraa.

Te tahi Tumu parau

Te hoêraa o te ao i roto i te Metia, niuhia i nià i te tāmāraa e te fāriiraa te tahi i te tahi. Te faaìte ra teie mau ìrava e è ère noa te Pātireia o te Atua i te hoê parau tapu no a muri aè, o te haamata rā na roto i te tāmāraa o te âau e tae atu ai i te mau nūnaa atoà o te ao nei.

Te mau taeaè e te mau tuahine,

Te haaputuputu nei te Parau a te Atua ia tātou i teie mahana i nià i te hoê noa tumu parau : te âmuiraa o te taata faaroo i roto i te Metia, tei niuhia i nià i te tāmāraa e te fāriiraa te tahi i te tahi.

1. Ua faaìtehia te hoê faatereraa.

Te iriti nei te Taramo 72 i te hoê ôrama nehenehe : " E piò te mau arii atoà i mua ia na, e haamori te mau fenua atoà ia na ". È ère noa te hohoà o te mana i nià i te fenua nei, o te faaāraraa rā o te hoê faatereraa no te parau-tià e te hau i roto i te mau nūnaa atoà. È ère te Metia i te arii no te hoê noa nūnaa, no te mau nūnaa atoa rā o te ao nei.

2. Te hoê ohi te matara mai

Te haamanaò mai nei o Ìtaia ia tātou e, ua aahia teie faatereraa i roto i te àamu : « E tupu mai te ohi no roto mai i te tumu o Iete ». Na roto mai i te paruparu o te hoê tumu rāau e au ra e ua pohe, e fā mai te ora âpī. Te Metia, o teie ia àmaa o te hopoi mai i te tiàturiraa, tei aahia i roto i te haapaò maitaì o te Atua. Te faaìte mai ra teie tāpaò ia tātou e i roto atoà i to tātou oraraa tei tāpaòhia e te mārō aore ra te manuia òre, e tià ra ta te Atua e faatupu i te faaâpīraa.

3. Fāriiraa te tahi e te tahi

I roto i ta na rata i to Roma, te aò mai nei o Pauro ia tātou : " E teie nei, e fārii pōpou òutou ia òutou iho, mai ta te Metia i fārii mai ia òutou ". Àita te faatereraa a te Metia i patuhia na roto i te puai, na roto rā i te fārii maitaì, te autaeaèraa e te hoêraa. Ua piihia te Ètārētia ia riro èi hohoà no teie Pātireia : te hoê òire i reira te mau taata atoà e fāriihia ai, e faaturahia ai e e herehia ai, ia au i te hohoà o te Metia tei fārii mai ia tātou noa atu to tātou mau paruparu.

4. Te hoê tāmāraa tītauhia.

I te pae hopeà, ua parau o Ioane Pāpetito i roto i te Èvaneria : " E tātarahapa, ua fatata hoì te pātireia o te ao ra ". E roaa te hoêraa e te fārii maitaì mai te mea e, e hinaaro tātou i te tāmāraa, ia mā to tātou âau. È ère te tātarahapa i te hoê hara faufaa òre, e fāriiraa rā i te huru âpī o te Atua, te hoê faaineineraa no te fārii i ta na faatereraa.

Ua hoê teie na reo e maha te pāpaì taramo, te perofeta, te âpotetoro, e te taata na mua aè no te parau mai e : te Pātireia o te Atua, ua fatata roa, e e haamata te reira na roto i te tāmāraa e te fāriiraa te tahi i te tahi.

Aniraa no teie mahana, i roto i to tātou mau ùtuafare, to tātou mau mātaèinaa, to tātou mau vaamataèinaa, ua piihia tātou ia riro èi mau tāpaò no teie Pātireia.

Te fāriiraa i te tahi, o te âpitiraa ia i roto i te hoêraa ta te Metia e haamau.

Te tāmāraa, o te faaruèraa ia i to tātou mau paruparuraa, ta tātou mau haapaeraa, ia tià i te hau e te parau-tià a te Metia ia faaìtehia na roto ia tātou.

E te mau taeaè e te mau tuahine, ia faaūru teie Parau ia tātou ia ìriti i te ùputa o to tātou âau, ia fārii pōpou ma te taa ê òre, e ia haere âmui i roto i teie Pātireia o te tāuahi nei i te mau nūnaa atoa. O te Metia hoì to tātou hau, to tātou hoêraa, e to tātou tiàturiraa.

Pehepehe.

Te Mesia Tāvini te Niu te Âmui-tahi-raa o te Ao.

 

I raro aè i te tumu rāau paari, te tupu mai nei te hoê àmaa,

Te hoê fafauraa ora i roto i te âau o te mau nūnaa,

Te huti nei te aho âpī na roto i ta tātou mau parau,

E te faateitei nei i roto i te mau taata atoà i te hinaaro no te faaòreraa hara.

 

Te piò nei te mau arii, te haafatata mai nei te mau taata,

Te tūrama nei taua mahana ra i to tātou mau tāahiraa âvae,

E raraa te hau i roto i tei herehia e tātou,

Ia riro anaè te fāriiraa i te tahi e te tahi èi ture na tātou.

 

Te fārii nei te Metia ia tātou, te paruparu, te purara ê,

Te ìriti nei ò Ia i to tātou rima, te vāvāhi nei ò Ia i t mau papaì,

I roto i te hoêraa, ua faateiteihia to tātou âau,

E tae atu i te hoê Pātireia fatata roa, te ànaana e te pāpū.

 

Te fāriiraa marū, te èà o te māramarama,

Te fāriiraa i te tahi o te fāriiraa ia i te Atua,

Hoê vahi, hoê pure âmui : Te hoêraa o te ao nei,

I roto i te Metia, no te mau vahi atoà.

 

Teraì òr. Faatura.

 

 

 

 

 

 

 

Mātaio 24, 36 – 44 A ara a ora i teie nei i te tiaìraa itoito i te Metia Tāvini.

 

 

Tāpati 30 Teeri/Novema 2025.

Tiaìraa Hoê

A ara a ora i teie nei i te tiaìraa itoito i te Metia Tāvini.

Mau taiòraa.

Taramo 122 Te òaòa roto faaāraraa

1 Tire a te Moruta, a Tāvita. Òaòa aè ra vau e te feiā atoà i parau mai ia ù e : «Tātou i nià i te fare o te Fatu.

2 Te tià nei to mātou âvae i teie nei i roto i to mau ùputa, e Ierutarēma e.

3 I patuhia Ierutarēma mai te ôire tāàtiàti-hua-hia te mau fare ra.

4 I reira te mau ôpū ia paìùma ra, te mau ôpū a te Fatu, èi faaìteraa ia no Ìteraèra, e haamaitaì i te iòa o te Fatu.

5 I reira te mau terōno haavā ra i te haamau-raa-hia, te mau terōno o te ùtuafare o Tāvita.

6 E pure ia Ierutarēma ia hau : E maitaì to te feiā i hinaaro ia òe ra.

7 Èi hau to roto i to òe ra mau patu, e ei maitaì to roto i to òe ra mau fare arii ra.

8 No to ù ra mau taeaè e te mau hoa i parau ai au i teie nei : Èi hau to roto ia òe ra.

9 No te fare o to tātou Atua ra o te Fatu e tāmau ai au i te ìmi i te maitaì no òe ra.

Heuraa Manaò.

Te tahi ìrava tumu no te Taramo 122 te ìrava 1 ia, 1 Tire a te Moruta, a Tāvita. Òaòa aè ra vau e te feiā atoà i parau mai ia ù e : «Tātou i nià i te fare o te Fatu.

Huru pāpaìraa : Himene teie parauhia no te mau paùmaraa, himene a te feiā perenina e haere ra i Ierutarēma.

Te mau ìrava tumu : E taramo no te haereraa e te haamauruūruraa no nià i te mau tere perenina no te hiero e te oraraa huiraatira o Ìteraèra.

Faanahoraa :

Ìrava 1 e te 2 taeraa i te òire Moà,

Ìrava 3 e tae i te 5 faataaraa i te òhipa no Ierutarēma,

Ìrava 6 e tae i te 9 ārai no te hau e te haamaitaìraa i te òire.

 Òaòa e faaāraraa : Te parau faariro i roto i te parau no te òaòa e aore rā, te òaòa nei au ei tāpaò no te òaòa faatupu ahu : e faatupu te parau âpī maitaì no te faaruèraa i te fare o te Fatu i te òaòa o te nūnaa, èiaha rā te hoê ìteraa no te taata tātaìtahi.

Te tereraa o te parau haapii : Ua parauhia mai ia ù : E haere anaè... e faaìte mai i te hoê parau vaha, te hoê piiraa a te nūnaa ; E faaìtehia te faaroo na roto i te faatiàraa i te tuatua e te aniraa manihini, e auraa te reira no te hiroà ati Iuta.

Te faaroo : 'Te fare o te Fatu è ère ia no te hoê noa patu ôfaì, no te vahi rā no te fārereiraa, no te haavāraa tià, e no te faaoraraa i te hinaaro o te Atua te hoê pū no te tiàraa taata e te tiàturiraa o te taata.

Vārua no te tau tiaìraa :

Te tiaìraa e te faaineineraa : E âmui te tiaìraa e te faatupuraa ; i te faahohoà ra e vai ra i roto i te taramo no te Ètārētia e haere ra i to na tere perenina i roto i te tau no te fārereiraa. Te faaìte ra te òaòa o te faaāraraa i roto i te ìrava i te tiàturiraa mata ara mātauhia o te tau no te tau o te tau no te tau o te tau no te tau, e hei teie tei nati te tau e te mau uì, tei òhu noa mai te mahana ra te huru, e a tau a hiti noa atu. Te haapuai nei te piiraa E haere anaè i te parau tumu o te tau no te tiaìraa. Maite rāhui ra i te vai-iho-raa i te fenua i roto ta na iho faanahoraa, e aore te tai roto, ma te âpeehia e te mau tiàau. Te mau tiàau, te mau raatira, te mau tuhaa, e te mau ôpu fetii, e haere ia rātou i roto i te fenua i rāhuihia na, ua ineine ia te fenua i te fārii mai ia rātou. I reira na te tiàau fenua e faaoti te tau ôotiraa te itiraa e pae mātahiti. Te òhipa mātamua e faanahohia te mau nohoraa ia, na te reira ôpu fetii, te mau raatira te mau fare haapiiraa, te mau tahuà te mau fare haamoriraa, e te fare rāpaauraa ia maìhia te huiraatira, teie te parau no rāhui, e tau no te tiaìraa i roto i te tiàmāraa.

Te hinaaro i te hau o Ierutarēma ia au i te (ìrava 6 e te 7) e haamāramarama mai te reira no te tiaìraa no te tau o Ierutarēma èiaha noa te taeraa mai o te Metia, èi tāuiraa atoà rā o te ao nei i roto i te hau, e te parau-tià. Te hohoà atoà o te Rāhui.

Te tomo nei tātou i roto i te tau o tiaìraa te tuu nei tātou Taramo 122 ia tātou i roto i te hoê tiàraa pāpū mai te hoê nūnaa e haere ra i te fare Atua. Te faaìte nei te ìrava tumu ia tātou : Òaòa aè ra vau e te feiā atoà i parau mai ia ù e : «Tātou i nià i te fare o te Fatu. Òia hoì, Ua òaòa vau i te feiā i parau mai ia ù, E haere taua i te fare o te Fatu. I teie mahana, e faariro anaè ta tātou piiraa èi aniraa manihini ia ìte faahou tātou i te òaòa ia haere âmui tātou e fārerei i te Atua.

Taiòraa i te ìrava faufaa e te auraa Àita te papaì taramo e parau ra no te hoê òaòa ôtahi ; te faaìte ra ò ia i te hoê manaò âmui i mua i te hoê faaāraraa : « Ua parau mai rātou ia ù » : E haere anaè... E faatupu teie faaāraraa i te hoê manaò puai : maite āratae te huru, te pāhono i te mau faanahoraa. Ua hau atu te « fare o te Fatu » i te hoê noa fare ; o te vahi rā no te no te Atua, no te faaòreraa hara, no te parau-tià, e no te hau. E faatupu te faarooraa i teie piiraa i te hoê òaòa itoito èiaha i te hoê manaò faaea noa, te hoê rā puai o te tūraì i te hoê taata ia haere.

E toru tumu :

1. Te òaòa e tae mai na roto i te faaāraraa :

E mea ôhie roa te haapiiraa mātamua : e haamata te faaroo na roto i te hoê parau i faaroohia. E parau mai te hoê taata ia mātou E haere anaè e òaòa mātou. Ua riro teie òaòa èi tāpaò, te haaputuputu nei te Parau a te Atua ia tātou e te horoà mai nei i te ārataìraa. I te tau no te tau no te tià i to tātou tiàraa ia fārii noa tātou e ia òaòa i te piiraa a te Atua.

2. Te haereraa i roto i te huiraatira èi faaineineraa :

Te auraa o te parau « A haere tātou » òia hoì, èita te hoê taata e haere o na anaè. È ère te tau no te tiaìraa i te hoê faaineineraa i roto i te taata tātaìtahi, e tere perenina rā no te âmui. Te faaineineraa o te Fatu, o te faaineineraa ia ia na iho i nià i te èà e no vētahi ê : te pure âmuiraa, te fāriiraa, i te mau auraa atoà. Te Ètārētia perenina o te hoê ia Ètārētia o te haapii i te faaìte i te tapono e aore te paùfifi, o te mau tuatua e te mau òhipa no te aroha.

3. Te hau èi papa : 

E pure te taramo no te hau i Ierutarēma. E tano i te Ètārētia e faatae i te tāpaeraa pae vārua i te hoê tiaìraa vaamataèinaa : e tāui te taeraa mai o te Atua i te mau auraa taata èi hau. I te tau no te tiaìraa i te Fatu, o te haaraa atoà ia no te hau àti aè ia tātou.

A faaitoito tātou i te faaāra i te òaòa i te hoê fārereiraa, e aore rā, i te parauraa E haere anaè i te fare o te Fatu no te haamanaò e, te haaputuputu nei te nūnaa ia hanahana te Atua.

Te haereraa âmui : pūpūraa i te mau taime pure i rapae àu i te fare pure te hoê haereraa, te hoê āraraa no te faahauraa, te hoê taime faaànaanataeraa i roto pū i te mau uì no te faahohoà i te tere perenina.

Te faariroraa i te hau èi fā pāpū : a ìmi i te hoê òhipa huiraatira te haereraa i te feiā moèmoè, te rāhuiraa i te fenua iho, te ìmiraa te feia paruparu roa no te faaìte e ua riro ta tātou faaineineraa èi âmui-tahi-raa no te mau puai.

E ārataì te Tiaìraa ia tātou i te hoê faafāriuraa òaòa : te ineineraa no te pāhono i te aniraa manihini e no te haere âmui i te fare o te Fatu. Ia riro ta tātou Tiaìraa èi tere âmui i reira te òaòa i te faarooraa E Haere tātou e riro mai ai èi òhipa te pure, te faahauraa, e te tāviniraa. E faaroo faahou anaè tātou i te parau o te haaputuputu ia tātou e e rave anaè i te tāahiraa âvae mātamua.

Pure tātou i te Fatu, e te Fatu ia haapaò maitaì to mātou âau i ta òe piiraa. A hōroà mai ia mātou i te òaòa i te faarooraa i teie reo « Haere anaè » e te itoito no te haere âmui. Ia faaineine to tātou tere i te hau i hinaarohia no te mau taata atoà i te fenua nei. Âmene.

Ìtaia 2, l-5. Te haereraa i roto i te maramarama.

E taìruru te mau êtene atoà i Ierutarēma

2 E riro ia tae i te mau mahana hopeà ra, e faatiàhia e te mouà ra o te fare o te Fatu

i nià i te tūpuaì mouà, e faateiteihia ia i nià aè i te mau âivi ; e taìruru atoà mai te mau êtene atoà ra i reira.

3 E rave rahi te taata e haere mā te parau e, E haere mai, e haere tātou i nià i te mouà o te Fatu,

i te fare o te Atua o Iatōpa ; e na na e haapii mai i ta na haapaòraa, e haere tātou nā te èà tā na e faaìte mai ra. I nā Tiona atu hoì te ture i te revaraa atu, e te parau a te Fatu, i nā Ierutarēma atu ia.

4 Na na e haavā i roto i te mau êtene, e e faataa i te parau i te taata atoà e rave rahi ; e tiàpaì rātou i ta rātou òè ei âuri ârote, e ta rātou mau māhae èi tipi tope rāau ; e òre te hoê fenua e àà mai i te tahi fenua i te òè, e òre hoì rātou e haapii faahou i te tamaì.

5 E te ùtuafare o Iatōpa nei, e haere mai òutou, e na te parau māramarama a te Fatu tātou i te haere.

Heuraa Manaò

Ua tōpahia tei iòa o Ìtaia perofeta ia au i te pene 2 i te mau ìrava 1 e tae i te 5 te faahitihia ra o Ìtaia tamaiti na Amota i ìte no Iuta e no Ierutarēma e te faaìte nei ò ia ia na mai te hoê ôrama no te mau mahana hopea nei tei faatumuhia i nià i te mouà no te fare o te Fatu e te haaputuputuraa o te mau nūnaa i Tiona. Te tuàti nei te pāpaìraa i te hoê i nià i te mau mahana hopea e te hoê parau fafau no te tāuiraa i roto i te mau auraa o te taata : e tae mai te ture e te haapiiraa mai Ierutarēma mai, e ua riro te mau mauhaa tamaì èi mauhaa no te hau.

Te faaìte nei te puta Ìtaia i te reira mai te hoê ôrama tei hōroàhia mai e te perofeta, no reira e parau no te tiàturiraa e te haavāraa.

Te ārataìraa na te ao atoà nei : è ère te tahuà no Iuta anaè, no nià rā i te mau fenua atoà e haere atu ra i te mouà o te Fatu.

Tumu parau no te hau i tāuihia : hohoà tāipe no te tāuiraa i te mau mauhaa tamaì te òè èi âuri ârote, te mahae èi mauhaa ôoti e faahohoà ra i te hau mure òre e te faafāriuraa i te mau puai taata i nià i te hoê oraraa tei hotu.

Ìrava 1 — Te upoo parau e te mau ìrava tāpiri : te faaìte ra te ôrama i muri nei, e ua tāaihia te taata hiòhiò ia Iuta e ia Ierutarēma.

Ìrava ​​2 — Te faateiteiraa i te mouà o te fare o te Fatu : te mouà no Tiona tei nià roa aè i te tahi atu mau mouà, te hoê hohoà no te faito i te itoito/te oraraa hopeà o te ùme nei i te nūnaa.

Te ìrava 3 — Te piiraa e te tereraa o te mau nūnaa : Haere mai, a haere tātou i nià i te mouà o te Fatu... Te faaìte nei te reira i te hoê ôpuaraa haapiiraa e te huiraatira : te ìmi nei te taata i te haapiiraa a te Atua no te haere i nià i to Na mau èà ; E haere mai te ture mai Tiona mai.

Ìrava ​​4 — Te parau-tià e te tāuiraa o te mau mauhaa tamaì : O te Atua te haavā o te mau nūnaa ; te tāuiraa o te mau mauhaa tamaì èi mau mauhaa faaàpu, o te hopeà ia o te mau tamaì e te haamauraa i te hoê faanavaìraa faufaa no te hau.

Ìrava ​​5 — Te aòraa i horoàhia i te fare o Iatōpa : te hoê tītau-manihini-raa i te tere âmui E haere tātou i roto i te māramarama o te Fatu, te faaoti ra te irava na roto i te hoê tītauraa no te faafāriuraa e te haapaò maitaì i roto i te huiraatira.

Te tahi ìrava ​​faufaa te ìrava 3 ia, 3 E rave rahi te taata e haere mā te parau e, E haere mai, e haere tātou i nià i te mouà o te Fatu, i te fare o te Atua o Iatōpa ; e na na e haapii mai i ta na haapaòraa, e haere tātou nā te èà tā na e faaìte mai ra. I nā Tiona atu hoì te ture i te revaraa atu, e te parau a te Fatu, i nā Ierutarēma atu ia. Òia hoì, Haere mai, e haere tātou i nià i te mouà o te Fatu... E haapii mai ò ia ia tātou i to na mau èà, e e haere tātou i nià i to na mau èà.

Te tahi tumu parau : Te haereraa i roto i te maramarama : te haapiiraa i te mau èà o te hau Te mau parau poto no te faaāraraa : Haere mai, e haere tātou i nià i te mouà o te Fatu.

I teie mahana, i te ômuaraa o te tau no te tiaìraa, te tītau manihini nei te reo o Ìtaia ia tātou ia haamata i to tātou tere. Te ìte nei te perofeta i te hoê mouà o te ùme nei i te mau taata, te hoê mouà e tupu mai ai te haapiiraa a te Atua e o te tāui nei i ta tātou mau mauhaa no te pohe èi mau mauhaa no te ora. Te faaitoito nei teie ìrava ia tātou i te tere : è ère te tiaìraa i te mea āra noa, o te hoê rā piiraa âmui i nià i te māramarama.

Te taiòraa i te ìrava faufaa, Haere mai, e haere tatou i nià i te mouà o te Fatu, ia haapii mai ò ia ia tātou i to na mau èà, e ia haere tātou i nià i to na mau èà. Te vai ra i roto i teie ìrava te mau tumu : te hoê piiraa, te hoê fare haapiiraa, e te hoê èà. E putuputu te piiraa ; te haapii nei te fare haapiiraa ; e tāui te èà.

E mea faufaa roa te piiraa ia hoê ia tātou, te Haere mai. Èita te reira e faataa-ê-hia no te hoê taata àravihi i te pae faaroo aore ra no te feiā e manaò ra e feiā hapa òre rātou. Te ùme nei te mouà o te Fatu i te mau nūnaa atoà. Te haamanaò mai nei te Èvaneria ia tātou i teie tāpati mātamua no te tau tiaìraa, te tītau nei te Atua ia tātou ia faaruè i to tātou mau àua no te âpiti atu i te hoê òire rahi aè. Te tūraì nei te Tiaìraa ia tātou ia haere i mua i te hoê taìrururaa i reira tātou e haapii âmui ai i te ìte i te vai-maitaì-raa o te Atua, ma te faateā ê i ta tātou mau òhipa mātauhia.

Te Haapiiraa no te mau Èà, " Ia haapii ò Ia ia tātou i to na mau èà ", e, è ere te faaroo i te hoê putuputuraa no te mau mea pāpū i fāriihia, te hoê rā haapiiraa e tià ia ora. E haapii te Atua i te mau raveà, èiaha rā i te mau tiàraa pāpū. E haamauhia te mau tumu e te mau rima i roto i teie fare haapiiraa perofeta : te ìteraa i te mau èà o te Atua, o te fāriiraa ia i te mau òhipa parau-tià, te haapaò maitaì, e te aroha. I te tau no Tiaìraa, àita tātou e faaineine noa ra ia tātou no te hoê ôroà ; te ani nei tātou ia haapiihia tātou no nià i te àravihi no te ora ia au i te hinaaro o te Atua.

Te èà o te tāui, E haere tātou na nià i to na mau èà, o te faaìteraa ia e, e hotu te haapiiraa : e tāui te reira i to tātou mau èà. Ua mātau-maitaì-hia te pāpaì a Ìtaia no to na hohoà o te mau òè tei faarirohia èi mau parau faaàpu e te mau tao èi faaìte i te hau. È ère teie hohoà i te hoê parau maamaa ; te faataa ra te reira i te hoê tāuiraa òhie o te mau puai o te taata : mai te haamouraa  e tae atu i te hāmaniraa, mai te tataùraa e tae atu i te òhipa āmui. No reira, ua riro te Tau no te Tiaìraa èi taime no te tāuiraa pāpū : i ta tātou mau faaotiraa i te mau mahana atoà, ta tātou mau mea faufaa roa aè, e to tātou mau tāairaa e riro èi mau vahi e tupu ai te hau.

Teie mahana : A tahi, e tītau te Tau no te Tiaìraa i te faaineineraa itoito. È ère te faaineineraa no te taeraa mai o te Fatu i te mea no nià i te faaōraa i roto i te mau manaò faaroo ; no nià ia i te haapiiraa, te faaotiraa e te òhipa.

Te piti, te tuu nei te Tau no te Tiaìraa ia tātou i roto i te hoê âimārōraa i roto pū i te tiàturiraa e te hōpoià. Te tiaì nei tātou i te hoê fafauraa o tei hau atu i to tātou àravihi, àita rā tātou e tano e tiàturi noa i te tiaì ; Te tītau nei te Atua ia tātou ia rave âmui i te òhipa na roto i te tāuiraa i to tātou oraraa.

Te toru, te faaìte nei te Tau no te Tiaìraa ia tātou i te ao nei : te ùme nei te mouà o te Fatu i te mau nūnaa atoà ; No te fārii, no te faaroo e no te haapii mai ia vētahi ê, e tià ia tātou ia haere ê atu i te faataa-ê-raa i nià i te tiàraa.

Te hiòpoàraa e te òhipa : No te ora i teie puè tau ôroà, a faahiti tātou e toru òhipa òhie e te pāpū.

A tahi, te hoê tere i roto i te mau mahana atoà tau minuti i te mau mahana atoà no te faaroo i te Parau e no te ui e : È aha te mau èà ta te Atua e haapii mai nei ia ù i teie mahana ?

Te piti, te hoê òhipa no te hau e aore rā, no te parau-tià i te roaraa o te hepetoma te hoê tāviniraa, te hoê parau no te tātarahapa, te hoê ō i te feiā e māuiui nei.

Te toru, te hoê fafauraa i te huiraatira te hoê putuputuraa i roto pū i te mau uì i reira tātou e faaìte ai i te auraa no tātou tātaìtahi ia haere i roto i te māramarama o te Fatu. E tāui teie mau òhipa i te tiaì èi fare haapiiraa ora.

Tiāìtururaa : Àita te ôrama a Ìtaia e faaruè nei i te haavīraa ûàna e te mau èà pārari o te tuatua. Teie rā, te horoà ra te reira i te hoê tiàturiraa tōhu : E haavā te Atua, tera rā, e faaora teie haavāraa ia tātou e e ārataì faahou ia tātou i te ora. È ère te tiàturiraa Marū Metia i te manaò maitaì òre, i te tau iho ā rā no te Tau Tiaìraa ; o te tiàturiraa pāpū ia e e tano te Atua e rave i te mau mea i pārari e e faariro i te reira èi raveà no te faaora. Ia pii anaè tātou i nià i te mouà o te Fatu, te haapāpū nei tātou e, e tià i te hau mure òre e ìtehia no te mea e haamata te reira na roto i to tātou faa-fāriu-raa-hia.

Te piiraa : Haere mai, a pii tātou i nià i te mouà o te Fatu. Ia ārataì teie mau parau ia tātou i teie Tāpati mātamua i te haafatataraa i te Tau no te Tiaìraa. E haapaò tātou i te piiraa, e vaiiho ia tatou iho ia haapiihia, e e haamau tātou i to tātou mau tāahiraa âvae i nià i te mau èà ta te Atua i haamau. Ia tāui to tātou mau tere âmui i ta tātou mau mauhaa tamaì èi mau mauhaa no te hau, to tātou mau mataù èi itoito, e to tātou mau àmahamaharaa èi māramarama. Mai te mea e, ua ineine tātou, e tià i ta tātou fāriiraa i te taeraa mai o te Fatu èiaha èi òhipa moèmoè, èi tupuraa rā o te hoê tere i ora âmui i nià i te māramarama. Âmene.

Rōma 13.11-14

Ia ineine no te haereà mai o te Metia

11 E nā reira hoì tātou, no te mea ua ìte tātou e ua tae roa i te hora āraraa to tātou taòto : ua fātata hoì to tātou ora i teie nei, i to tātou faarooraa ra.

12 Ua poto roa te ruì, ua fātata roa te ao : e teie nei, e haapae atu tātou i te mau òhipa o te pōuri, e àhu tātou i te àhu o te ao.

13 Èi haere nehenehe to tātou mai te haere ao ra, èiaha mā te hori ra e te faataèro ra, eiaha te parau faufau e te taiàta ra, èiaha te mārô e te feìi ra.

14 E tuu rā òutou i ta te Fatu ra ta Ietu Metia i nià iho ia òutou, e èiaha e faaitoito i ta te tino, ia tupu to te tino hinaaro.

Heuraa Manaò

Ia taiòhia te Rōma pene 13 i te mau ìrava 11 e tae i te 14 i te ômuaraa o te Tau no Tiaìraa, te faaòhipa nei o Pauro i te hohoà no te āra-maite-raa ua tae i te taime no te āra mai no te tītau i te Ètārētia ia āra maite e ia tāui no te hoê tau no a muri aè o tei fatata mai.

Te tahi na ìrava tumu : te ìrava 11 E nā reira hoì tātou, no te mea ua ìte tātou e ua tae roa i te hora āraraa to tātou taòto : ua fātata hoì to tātou ora i teie nei, i to tātou faarooraa ra, e te piti te ìrava 14 ia, E tuu rā òutou i ta te Fatu ra ta Ietu Metia i nià iho ia òutou, e èiaha e faaitoito i ta te tino, ia tupu to te tino hinaaro. Òia hoì, Ua tae i te taime no te āra mai... no te àhu i te Fatu o Ietu Metia. Ua riro teie faaāuraa i te mea faufaa rahi e ara mai/a tuu i nià i te Fatu i te aòraa a te mau âpotetoro e te riroraa èi ìrava faufaa roa no te faahitiraa i te moà e no te ôroà no te Tau no te Tiaìraa.

Te parau tumu, o te āra-maite-raa ia e te tāuiraa i te faaitoitoraa no te faaineine ia tātou no te taeraa mai o te Fatu. È ère te Tau no te Tiaìraa i te mea tiaì noa, èi taime ra no te faafāriuraa : te faaruèraa i te mau òhipa o te pōuri e te ôomoraa i te mauhaa tamaì no te māramarama na roto i te àhuraa i te Metia.

Te hiòraa i te mau parau atoà no nià i teie parauraa e Ua tae i te taime no òutou ia āra mai i to òutou taòtoraa : Ua taa ê o Pauro i te taòtoraa te haapaò òre i te pae faaitoitoraa, te èreraa i te faaroo e te āra-maite-raa te ìteraa i te pae vārua ; E tītau teie tau i te hoê tiàraa āra no te mea ua fatata te hopeà.

Ua fatata te faaoraraa ia tātou i teie nei : Ua riro te hiòraa Marū Metia èi puai faaūruhia i roto i te faaitoitoraa : te tāui nei te atearaa i te faaoraraa i te mau tiàraa mau i te mau mahana atoà.

E faaruè tātou i te mau òhipa o te pōuri... e àhu i te Fatu o Ietu Metia te piiraa no te hoê faaāuraa mau, èiaha noa no te faaruè, no te fārii rā i te oraraa o te Metia èi tiàraa e èi àhu tano te here, te parau mau, te viivii òre, e te parau-tià.

Te mau aniraa no te tāpati mātamua no te Tau no te Tiaìraa.

I te mau mātahiti atoà, i roto i ta na rata i te mau Rōma, te parau mai ra o Pauro ia tātou i teie mahana i roto i ta na rata i te mau Rōma : “Ua tae i te taime no te āra mai... ia àhu i te Fatu o Ietu Metia.” Aita tātou e tītau-manihini-hia ra ia faaòromaì noa ; ua piihia tātou ia faaineine ia tātou iho, ia tāui i to tātou àhu, e ia tāui i to tātou manaò.

Ua tītau o Pauro i te āra-maite-raa. Te faaòhipa ra o Pauro i te hohoà o te taòto no te faataa i to tātou ìte òre i te pae vārua. È ère te taòto i te rohirohi noa o te tino : o te peu ia no te fārii i te aò mai te huru ra ia, te mauruūru i te manaò pii e te tauà òre. E au te Tau no Tiaìraa mai te hoê tāahiraa âvae no te faaāraraa : “Ua tae i te taime no te āra mai.” È ère teie āra-maite-raa no te faariàrià, o te tāuiraa rā. Te ìte nei te reira i te hoê maraaraa o te puai e ua fatata te faaoraraa, e no reira, e mea faufaa ta tātou mau māìtiraa i teie nei. I roto i te hoê ao i reira te mau mea atoà e haapeàpeà ai ia tātou te reo puai, te mau fifi rū, te mau parururaa haavare te faahoì mai nei te Èvaneria i to tātou àravihi no te haapaò maitaì : ia hiò i to tātou oraraa, to tātou mau tāairaa, e ta tātou mau fafauraa i roto i te māramarama o te Taata e haere mai nei.

Te fatata mai ra te faaoraraa èi puai tei tāui. Te parau faahou ra o Pauro e : Ua fatata mai te faaoraraa ia tātou i teie nei.” E tāui teie parau i te tiàturiraa èi puai tei tūraì i te faaitoitoraa ia tātou.  Èiaha noa i te tiàturiraa e ua fatata mai ra te faaoraraa ia ère ia na iho i roto i te mau manaò hape e atea roa ai, ia ora rā i te hōpoià a te Pātireia i teie nei. Ia riro anaè te tiàturiraa èi tiaìtururaa, e faaitoito te reira ia tātou : e riro mai tātou èi feia àravihi no te parau-tià, èi feia àravihi no te tâtarahapa, èi feia àravihi no te hau. Te haapii mai nei te Tau no te Tiaìraa ia tatou e, è ère te tiaìraa i te mea maamaa, e ohipa tiàturi rā. Te tiàturiraa, o te òhipa ia ia òre te taeraa mai o te Fatu ia riro noa èi òhipa no a muri aè, èi òhipa mau rā o te tāui i ta tātou mau òhipa i ô nei e i teie nei.

Te faaruèraa e te àhuraa : E piti òhipa taa ê. Te faataa ê nei o Pauro e piti manaò : te pātoìraa i te " mau òhipa a te pōuri " e te " àhuraa i te Fatu o Ietu Metia ". Te auraa no te faaruèraa, o te ìteraa ia e te faaruèraa i te mau haerea o te faaātea ê ia tātou i te Atua e i te tahi atu mau taata : te haavare, te hae, te tauà òre, e te ìmiraa i te ìno ma te faaìno i to tātou mau taata. Teie rā, è ère te faaruèraa anaè i te mea nāvaì ; e tià ia monohia te reira e te tahi atu mea.

Te auraa no te àhuraa i te Metia, o te peeraa ia i to na mau èà : te tāviniraa haèhaa, te parau mau, te aroha, e te haapaò maitaì. To na auraa ra, èiaha rā te Metia èi manaò, èi huru no te oraraa e no te òhipa. Te ora nei te mau àhu i te pae vārua a Pauro te here, te hau, e te aroha te hoê parau maitaì, te hoê òhipa no te faaìte, e te vai-maitaì-raa i roto pū i te feia e māuiui nei.

Te mau òhipa pāpū no teie Tau no te Tiaìraa. I roto i teie mau hepetoma, e aha te auraa no te parau " àhu i te Fatu " ? E toru òhipa òhie, ta te mau taata atoà e rave, e riro èi mau raveà haìhaì no tātou no te faafāriuraa :

È ère teie i te Tiaìraa. Ua faaroo vau i te reira i teie mahana, e aore rā, àita anei ta ù e parau no nià i te parau e, "Aita anei òe e Fatu" ? E mea tià ia rave i te reira, e tae noa atu i te mau raveà atoà :

Te raveraa i te faaruèraa manaò, èiaha no te manaò ìno, no te tiàmāraa rā : te faaītiraa mai i te hoê peu o te haafifi ia tātou ia vētahi ê (te faaòhiparaa i te hohoà, te faaòhiparaa, te mau parau ìno) e te hōroàraa i teie taime aore rā, te mau raveà i te feiā veve roa aè.

Te manaò nei au e, àita e manaò ìno, àita e tiàmāraa : te mau raveà mai te peu o te haafifi tātou ia vētahi (te hohoà, te mau parau ìno) e te hōroàraa i te taime a muri noa atu, te mau raveà e te feiā veve roa aè.

Te manaò nei au e, a hiò i te reira, a rave i te tiàmāraa mure òre : Te parau nei au e, ta òutou e faaòhipa i te reira (te hohoà, te mau parau ìno), e te hōroàraa ia i te hoê oraraa e a muri noa atu, te mau raveà e te feiā maitaì roa aè.

I teie mahana, te tae mai nei te piiraa a Pauro ia tātou i roto i to tātou ao fifi : ua tae mai te taime. Èiaha no te haamataù ia tātou, no te faaāra rā ia tātou i te hoê oraraa tei tāuihia e te Metia. Te vai ra anei to tātou itoito no te faaruè i te mau mea o te haamātapō ra ia tātou ? E tiàmāraa anei to tātou no te pee i te mau èà o te Fatu ? Te hōroà nei te Tau no te Tiaìraa ia tātou i teie taime no te pātoì i te peu o te taòto e no te māìti i te tere mātaìtaì no te farerei.

Pure tātou i te Atua : E te Fatu e Ietu, a haapii mai ia mātou ia vai āra noa. A faaāra i to mātou âau teimaha, a haapii ia mātou ia faaruè i te mea e tāpeà nei ia mātou, e a hōroà mai ia mātou i te aroha no te àhu ia òe i te mau mahana atoà na roto i te mau òhipa no te here e te tāviniraa. A faariro i to matou mau ùtuafare èi vahi no te tiaìraa ma te mataù, ia ineine mātou i te fārii ma te òaòa ia tae mai te Faaora, e ia tupu te Pātireia i roto pū ia mātou. Âmene.

Mātaio 24, 36 – 44 A ara e a ora i teie nei.

Aore e taata i ìte i taua mahana ra. E ara.

(Mär 13.32, 35 ; Rut 17.26-27,34-35 ; 12.39-40)

36 Âreà te reira mahana e te reira hora, e òre roa te hoê e ìte, e òre hoì te mau merahi o te raì, mäori rä o ta ù Metua anaè ra.

37 Mai tei te ànotau ra ia Noa ra, òia atoà te haereà mai o te Tamaiti a te taata nei.

38 Mai tei te ànotau i mua iho i te tïruvi ra, te àmu ra rätou i te mäa e te inu ra, te faaīpoīpo ra e te höroà ra ia faaïpoïpohia, e tae roa aè ra i te mahana i tomo ai Noa i roto i te poti ;

39 aore roa i ìte, e roohia noa iho ra rätou e te tïruvi, pau roa atu ra rätou ; òia atoà te haereà mai o te Tamaiti a te taata nei.

40 Toopiti puè taata i roto i te âua ra ; e riro te tahi, e ora atu te tahi.

41 Toopiti puè vahine i te täviriraa i te mure ; e riro te tahi, e ora atu te tahi.

42 E teie nei, e ara, aore hoì òutou i ìte i te hora e tae mai ai to òutou Fatu.

43 Ua ìte rä òutou e, àhiri te taata fare i ìte i te hora e tae mai ai te èiä, e riro ò ia i te ara, e òre e vaiiho noa i to na fare ia vävähi-noa-hia na.

44 E teie nei, ia pärahi ineine noa òutou ; èi te hora manaò-òre-hia e òutou na e tae mai ai te Tamaiti a te taata nei.

Heuraa Manaò.

Tei roto te Mätaio 24 i te parau no te mouà Òriveta, te hoê taiòraa teie o te mau ìrava ta Ietu e faahiti ra no nià i te mau tau hopeà, te haamou-raa-hia o te hiero, e te " mahana o te Tamaiti a te taata " na roto i te reo tōhu e te mau aòraa.

Te faaìte nei te mau 36 e tae i te 44 i teie òreroraa parau na roto i te hoê piiraa ia ära e ia vai ära maite, tei niuhia i nià i te hoê parau Atua no te " aè na e àita ä ":  e mea mau te taeraa mai o te Pätireia, tera rä, èita e tià ia töhuhia ; E tïtau te reira i te hoê manaò tämau e te vai noa maoti rä i te ànaanatae manaò no nià i te mau taiò mahana.

I roto i te peu tumu, ua faatahia teie mau ìrava no te Täpati mätamua no te Tau no te Tiaìraa no te mea ihoä rä e, te haamata nei te reira i te mätahiti ôroà i nià i te tiaìraa itoito e te täuiraa i roto ia tätou.

Te mau tumu parau o te päpaìraa e te mau tumu parau heheuhia.

Te haapäpü ra te ìrava 36 i te mea èita e tano ia töhuhia àita hoê aè taata i ìte i te mahana e aore rä, i te hora o te täpaò i te taa-ê-raa i roto pü i te haapiiraa no nià i te hopeà e te mau manaò o te taata ; te haamau ra te reira i te hohoà tei faaìte i te itoito no te toeà o te ìrava.

Te mau hohoà o te päpe puè i te tau o Noa e te taata täpü e aore rä, o na taata e piti, te tahi, e te tahi atu mau taata e tïtau ïa i te hoê faaäuraa i roto pü i te oraraa mätauhia e te hoê taime hopea : te tämau noa ra te oraraa i te mau mahana atoà, te höpoià tei faaitoito, e te faaineineraa.

Na te òhiparaa i te parau " e ara " e aore rä, " ia ineine " e täui i te hoê faaäraraa tei töhuhia èi tïtauraa òhie e no te nünaa e tià i te nünaa ia ora mai te mea e, ua ineine te Pätireia, ma te òre e tià e faanaho i to na taeraa mai.

Te tahi ìrava tumu i manaòhia tei te ìrava 42 ia 42 E teie nei, e ara, aore hoì òutou i ìte i te hora e tae mai ai to òutou Fatu. Òia hoì, E teie nei, e āra, aore hoì òutou i ìte i te hora e tae mai ai to òutou Fatu  

Faatiàraa :

Te haapoto nei teie ìrava i te fifi o te mau ìrava te manaò-òre-raa e te hōpoià no te faaitoitoraa e te hōroà nei i te hoê tāuiraa tià i roto pū i te faaāraraa no nià i te tau e a muri atu e te piiraa pāpū no te hoê tiàraa o te oraraa. Te tītau nei te reira i te poroì faaitoito no te mau tau atoà. Vārua no te Tāpati Tiaìraa Matamua :

Te taìraa reo : te hoê piiraa no te faafāriuraa e te tiàturiraa haapaò maitaì te hoê faaāraraa i roto èiaha rā te mataù ia noaa ra te itoito i te āraraa. Te tau no te tau faaineineraa o te tāui i te oraraa o te mau mahana atoà èi tiaìraa tāpaòhia e te mau òhipa no te parau tià e te aroha

A haapae i te mau faaòhiparaa riàrià aore ra faahepo i te papaì te mau haamātaùraa tei heheu i te haavīraa i te mau feruriraa. Te tītau nei te èvaneria i te hoê faafāriuraa o te faatiàmāraa e o te hōroà i te mana, èiaha rā te hoê mataù o te haapae i te aroha.

Te mau hohoà e te mau tāpaò no te faahanahanaraa :

Āraraa, te hohoà ia no te rāmepa tei tūtuìhia, te faraoa i ôperehia, te tāviniraa i te feiā veve te mau tāpaò pāpū teie ta te nūnaa e faaineine itoito nei.

Te tahi Tumu parau :

 A āra e a ora i teie nei : te feiā itoito e tiaì nei i te Pātireia.

Tātararaa : è ère te tumu o te poroì i te hiòpoàraa i te taiòraa mahana e aore rā, i te haapeàpeàraa i te pae faaroo, i te faafāriuraa rā i te faaitoitoraa e te haapaò maitaì i te mau mahana atoà o te faaìte i te vairaa mai o te Metia na roto i te parau-tià, te pure e te tāviniraa.

Te tuu nei te Tiaìraa Mātamua ia tātou i teie mahana i roto i te ùputa :

È ère i te manaònaòraa i te hoê tau i maìri e aore rā, i te riàrià i mua i te hoê ànanahi ìte-òre-hia, e tiaìraa rā o te tāuiraa i teie mahana. E mau ra te pāpaìraa a Mātaio ia tātou i nià i te hoê parau mau e te peàpeà i te faatiàmāraa : àita tātou i ite i te mahana e aore rā, i te hora, tera rā, ua piihia tātou ia ora mai te mea ra e, ua ô ê na tātou i roto i te Pātireia. Teie fifi manaò-òre-hia e te hōpoià o te tumu ia o to tātou piiraahia.

1. Te manaò-òre-hia o te faatiàmā.

Te parauraa e, « aita e taata i ìte » i te mahana e aore rā, i te hora, è ère ia no te haaparareraa i te mataù ; o te haapotoraa rā i to tātou hinaaro e haavī i te mau mea atoà. Ua faaòre Ietu i te faahemaraa a te taata ia faanaho no te tāmārū ia tātou iho. Ma te tiàmā i te mana'o haavare e e tano ta tātou e faanaho i te tau no a muri aè, te anihia nei ia tātou ia vaiiho i to tātou hiaai i te haavīraa e ia vaiiho i te tiàturi ia mono i te reira. Te haamanaò mai ra te manaò-òre-hia ia tātou è ère te faaroo i te hoê raveà no te tōhu, o te hoê rā huru oraraa i raro aè i te āupururaa a te Atua.

2. Te āraraa o te niu o te ora.

È ère te parau « Āra » i te hoê noa ārataìraa no te faaāraraa ; e raveà rā no te parau : « Ia tae roa mai òutou ». Te auraa o te āraraa, o te tāpeàraa ia i te rāmepa o te pure, te mau òhipa aroha, e te parau mau ia àma noa. Te auraa ra, te fāriiraa ia vētahi ê, te tātaìraa i te vahi òto e vai ra, te oraraa i te parau-tià i roto i te mau òhipa mātauhia. E tāui te āraraa marū metia i te mau peu mātauhia èi tiaìraa pāpū : te hoê tāmaaraa âmui, te hoê fārereiraa, te hoê parau tāmahanahana e riro mai èi mau vahi no te taeraa mai o te Fatu.

3. Te haapaò maitaì o te faaìte pāpū.

Te faaìte mai ra Ietu ia tātou i te hiòraa a Noa e na taata e piti e rave ra i te òhipa : te tāmau noa ra te oraraa, e mai tei tītauhia. Tera rā, è ère te faaroo i te hoê hōroraa i rapae i te ao nei ; o te haapaò-maitaì-raa ia i roto i ta na mau òhipa i te mau mahana atoà. E ìtehia teie haapaò maitaì ia haapaò anaè tātou i ta tātou mau fafauraa, ia here tātou ma te fēruri òre, e ia māìti tātou i te parau mau èiaha râ i te òhie. Na roto i teie raveà, e riro mai te faaìteraa marū metia èi tāpaò no to te ao nei : àita tātou i ìte âfea, ua ìte rā tātou e nahea e ua nāvaì te reira no te òhipa i teie mahana.

Te faaòhiparaa.

E uiui anaè tātou i to tātou mau mahana : e aha te mau peu e tāpeà nei ia tātou ia " hiò " ? E aha te parau e aore rā, te òhipa ta tātou e tano e hōroà i teie hepetoma i te hoê taata e tiaì ra ?

E riro i te Tiaìraa Mātamua èi fare haapiiraa no te vairaa mai : a tūtuì i te hoê rāmepa i te fare, a rave i te hoê taime māmū i te mau mahana atoà, a faanaho i te hoê òhipa pāpū ia tupu te hoêraa i roto i te paroita.

No te mau ùtuafare : a faariro i te tiaìraa èi haapiiraa âmui a faatià i te mau tuatua no te parau-tià, a faaineine i te hoê hōroà no te hoê taata, a pure âmui hou a taòto ai.

Piiraa.

Te tiaìraa ta Ietu e pūpū mai nei ia tātou, è ère ia i te òhipa faaea noa e aore rā, i te pae faaitoitoraa ; o te hoê ia huru o te faaìte ê na i te vairaa mai o te Pātireia. I teie tāpati mātamua no te tau āraraa. Ia vai āra noa to tātou âau na roto i te mau òhipa aroha, te haapaò maitaì i te mau mahana atoà, e te pure.

E pure anaè tātou ia hōroà mai te Atua ia tātou i te aroha no te vai āra, no te rave itoito i te òhipa no te hau e te parau-tià, e no te fārii i to na taeraa mai èi hōroà o te tāui i te mau mea atoà. Ia ārataì to tātou tiàturiraa i ta tātou mau òhipa, e ia riro ta tātou mau òhipa èi faaìteraa i te tiàturiraa. Âmene.

Heuraa Ìrava.

Taramo 122, 1 Òaòa aè ra vau e te feiā atoà i parau mai ia ù e : Tātou i nià i te fare o te Fatu.

Ìtaia 2, 3 E rave rahi te taata e haere mā te parau e, E haere mai, e haere tātou i nià i te mouà o te Fatu, i te fare o te Atua o Iatōpa ; e na na e haapii mai i ta na haapaòraa, e haere tātou nā te èà tā na e faaìte mai ra. I nā Tiona atu hoì te ture i te revaraa atu, e te parau a te Fatu, i nā Ierutarēma

Rōma 13, 11 E nā reira hoì tātou, no te mea ua ìte tātou e ua tae roa i te hora āraraa to tātou taòto : ua fātata hoì to tātou ora i teie nei, i to tātou faarooraa ra, 14 E tuu rā òutou i ta te Fatu ra ta Ietu Metia i nià iho ia òutou, e èiaha e faaitoito i ta te tino, ia tupu to te tino hinaaro.

Mātaio 24, 42 E teie nei, e ara, aore hoì òutou i ìte i te hora e tae mai ai to òutou Fatu.

Faaitoitoraa.

A ara a ora i teie nei : te tiaìraa itoito i te Pātireia.

I teie mahana, i te tāpati mātamua o te Tiaìraa, e haamata tātou i te hoê tere. È ère noa te reira i te taiòraa i te mau mahana na mua aè i te Fānau, e aniraa manihini rā ia ora i te hoê oraraa taa ê mai teie nei. Te hōroà mai nei te mau ìrava ia tātou i te faaroo Taramo 122, Ìtaia 2,3 Roma 13 :11-14, e Mātaio 24,42 i te hoê ā poroì : te tiaìraa marū metia o te hoê ia āraraa o te tāui i te âau e i te ao nei.

Te taiòraa i te mau tāpaò o te èà.

E fāriu te pāpaì taramo i to na mata i nià i te 'fare' e ua himene i te hinaaro no te haaputuputuraa e te hau. Te hiò nei Ìtaia i te mau taata ia haapii i te èà o te Fatu e ia haere âmui i te parau-tià. Ua faaàueue mai nei o Pauro ia tātou : 'ua tae i te taime no te āra' àita faahou e taime âmui òre i roto pū i te pōuri e te māramarama. E te ani mai ra Ietu ia tātou ia vai āra noa, no te mea àita i ìtehia te hora. Te tāvevo nei teie mau hohoà te òire e huti ra, te èà e haapii ra, te faaāraraa e te āraraa te tahi i te tahi : E tūraì te tau no te tau no te haere i mua, i nià rā i te hoê èà o te tītau i te mau òhipa pāpū.

Te manaò mātamua : Te tiaìraa o te ārataì i te hinaaro.

Èita te tiaìraa e faaea noa. Te haapii mai nei te pāpaì taramo e te tītau ra te tiaìraa i te hinaaro. Ia hiò anaè tātou i nià i te 'fare' o te Atua, e ārataì-ê-hia to tātou mau hinaaro i te mau mea faufaa òre o te haapurara ia tātou. Te ani mai nei te Tiaìraa ia tātou ia hiòpoà : e aha te mea e faatere nei i to ù âau ? Mai te peu e o te mau faatianianiraa, te mau mataù, aore ra te mau hinaaro e hoo i te taoà, e òre ia to tātou tiaìraa. Tera rā, mai te mea e, e hau, e parau tià, e aore rā, e fārereiraa, e riro ia te mahana tātaìtahi èi faaineineraa. E ārataì te tiàturiraa i te oraraa mai te hoê âveià : e tūraì te reira ia tātou ia māìti i te èà e ārataì atu ai i te nūnaa, èiaha rā i te atea-ê-raa.

Te piti o te manaò : te tiaìraa o te tarai i te òire.

Te ìte ra o Ìtaia i te mau nūnaa ia haere mai e haapii i te parau-tià e te hau. Te tiaìraa marū metia e tuhaa haapiiraa vaamataèinaa : e tāui te reira i te huru oraraa âmui. Te āraraa, è ère ia i te āra-noa-raa ia tātou iho ; o te haamauraa ia i te hoê nūnaa. Te auraa ra, o te haapiiraa ia i te faaàfaro i te mau mārōraa ma te haavī òre ma te haavī ûàna, te haapiiraa i te feiā âpī i roto i te aroha, e te ôpereraa i te mau raveà. Ia haapii anaè tātou i te èà o te Fatu, e tāui tātou i te òire to tātou vahi nohoraa, e riro mai tātou èi tāpaò no te tahi atu mau nūnaa e ìmi nei i te hau.

Te toru o te manaò : te tiaìraa o te òre e tiaì no te ohipa.

Te faaitoito nei Pauro ia tātou ia āra : 'ua tae i te taime.' Te pii nei te Tiaìraa ia tātou ia tāui i te feruriraa. Èiaha tatou e tiaì noa i te hoê faaora ia rave i te mau mea atoà no tātou, ua piihia rā tātou ia tià i nià e ia faaòhipa i te parau-tià e te aroha. Te hiòraa, o te tāuiraa ia i to tātou ahu te haapaeraa i te mau peu e tāpeà ra ia tātou e te àhuraa i te mau òhipa o te māramarama. Ua riro ta tātou mau parau, ta tātou mau hooraa, ta tātou mau māìtiraa i te mau mahana atoà èi mau vahi no te faafāriuraa. È ère no nià i te òhipa, no nià rā i te haapaò maitaì ma te here : te pāhonoraa i te piiraa a te Atua na roto i te mau ohipa pāpū.

Nūnaa

I roto i teie Tiaìraa Mātamua, e rave anaè tātou i te mau faaotiraa ia ìte-maitaì-hia : e fārerei i te hoê taata moèmoè, e paturu i te hoê ôpuaraa no te hoêraa, e hiò faahou i ta tātou mau peu, e māìti i te mau taò o te faaora. I te mau hepetoma atoà, e rave anaè tātou i te hoê òhipa o te faaìte mai e, e mea taa ê ta tatou tiaìraa. E ui atoà tātou ia tātou iho : e aha te haapiiraa âmui ta tātou e hinaaro no te ora maitaì i te parau-tià e te hau ? Ua riro te Ètārētia èi fare haapiiraa no te āra maitaì.

Pure.

E te mau taeaè e te mau tuahine, te hiòraa è ère ia i te peàpeà, te haapaòraa rā e te itoito. Te oraraa i te tau no te tau o te haapiiraa ia i te pārahi i te tau mai te hoê vahi tei reira aè na te Atua, i reira to tātou rima e riro ai èi mauhaa no te hau. E pure anaè tātou ia āra to tātou âau i te māramarama, ia riro to tātou mau tāahiraa âvae èi èà no te parau-tià, e ia riro to tātou āraraa èi tāviniraa pāpū no to tātou mau taeaè e te mau tuahine.

E te Fatu, a faaāra mai i roto ia mātou i te tiàturiraa ora ; Ia fāriu to mātou mau hinaaro i nià i to òe fare, ia tāuihia to mātou oraraa èi mau huero no te hau, e ia ìte mātou nahea ia hiò ma te te òaòa e te tāviniraa. Âmene.

 

Pehepehe.

A ara e a ora i teie nei.

 

A āra na, no te mea te māvaèvaèraa o te hoê ia māfatu e tūpaìpaì ra

I raro aè i te ôfaì, a tūtuì te mau rāmepa haapaò maitaì.

Èiaha e vaiiho i te poìhā aore ra te pure ia taòto,

Te haere mai ra te Pātireia, ma te māramarama, i roto i te mau ùtuafare.

 

A ora i teie nei, mai te hoê taata e paruru nei i te hoê ahi,

Na roto i te mau òhipa òhie o te tāui i te māmū :

Ôpereraa i te mau faraoa, èi faateiteiraa i te metua vahine,

Faariroraa i te faraoa no te mau mahana atoà èi vairaa no te here.

 

È ère te tiaìraa i te hoê pārahiraa taata òre i te ôtià o te tau ;

O te âvae rā e rūrūtaina ra, ineine no te haere na nià i te èà,

E āra e haapii i te fārii maitaì,

Te itoito no te ueue ma te taiò òre.

 

Ia riro te mau mahana atoà èi ârueraa no te mau rima iti,

Ia riro to òutou tāiva òre èi èà, e ia mau te tiàturiraa i roto ia tātou,

I ta na mau parau fafau : a āra, a ora

E tupu te Pātireia i te rahi i roto i te marū.

 

Teraì òr. Faatura.